AutoCAD’de Öznitellik “Attribute” Oluşturma ve Kullanma Konusuna Detaylı Bakış

AutoCAD‘de öznitelik “attribute” konusuna dün yayınladığım giriş makalesinden sonra, bugün bu konuyu daha detaylı inceleyeceğiz. Daha bilgilendirici hale getirmek için, blok tanımlarına öznitelikler “attribute” eklenebilir. Örneğin, bir üreticisinin ismini, ebatlarını veya açıklamasını gösteren bir çizimin içerisindeki kapı veya pencere bloğuna öznitelik “attribute” ekleyebilirsiniz. Bloklara görünür veya görünmez öznitelik “attribute” değerleri ekleyebilirsiniz. Örneğin, bir mobilya bloğu üreticisinin ismi, çizim alanında görünmeyecek şekilde gizli tutulurken, mobilya tipi, çizim alanında görünecek şekilde görünür hale getirilebilir. Bu makalemde sizlere, AutoCAD çiziminizde öznitelik “attribute” oluşturma, değiştirme ve kullanma yöntemlerini açıklayacağım. İşe ilk olarak, öznitelikleri “attribute” tanımlamayla başlayalım.

 

Öznitelikleri “Attribute” Tanımlama

Aşağıdaki şekilde görüldüğü üzere, gösterilen öznitelikleri kullanarak çiziminizde oda numarasını ve o odanın kullanıcı ismini gösteren bir oda etiketi simgesinin örneğini ele alalım.

Örnek Oda Etiketi

Bu sembolü yapmak için ortasından geçen yatay bir çizgi ile altıgen oluşturun. Şeritin Yerleştir “Insert” sekmesinin Blok Tanım “Block Definition” panelindeki Öznitelik Tanımla “Define Attributes“ komut simgesine tıklayın. (ATT komutunu da kullanabilirsiniz.). Yeni bir Öznitelik Tanımı” Attribute Definition” penceresi açılacaktır. Öznitelik “Attribute” panelinin Etiket “Tag” alanından etiketin adını seçin. Ben etiketi ODA olarak isimlendiriyorum. Özel karakterleri veya boşlukları olmayan sadece büyük harfleri etiket olarak girdiğinizden emin olun. Şayet küçük harfleri bir etiket girerseniz, küçük harfler öznitelik tanımında büyük harfe dönüştürülür.

Bir sonraki alana, komut satırında veya Öznitelikleri Düzenle “Edit Attributes“ penceresinde görünecek veri istemini (uyarıyı) girmeniz gerekir. Veri istemi (Uyarı) “Prompt” olarak “Oda numarasını girin” yazın. Varsayılan “Default” alanına, herhangi bir veri giriş olmadığında görünecek olan varsayılan değeri girin. Ben varsayılan değer olarak 00 değerini giriyorum.

Şimdi Metin Ayarları “Text Settings“ paneline geçelim. Yaslama “Justification” aşağı açılır menüsünden Orta merkez “Middle center” öğesini seçin ve Metin stili “Text style” aşağı açılır listesinden tercih ettiğiniz metin stilini seçin. Ben bu örneğimiz için metin stili olarak Standart “Standard” metin stilini seçiyorum.

Metin yüksekliği “Text height” alanından, öznitelik “attribute” metnine atamak istediğiniz yüksekliği belirleyin. Şayet bu metni koşullu “annotative” hale getirmek istiyorsanız, Koşullu “Annotative” işaretleme kutusunu da işaretleyebilirsiniz. Yerleştirme Noktası “Insertion Point“ panelinden Ekranda belirle “Specify on-screen” işaretleme kutusunun işaretli olduğundan emin olun. Mod “Mode” panelinde, Konumu kilitle “Lock position“ dışındaki tüm işaretleme kutularının işaretini kaldırın.

Bu değişikliklerin tümünü yaptıktan sonra, değişiklikleri kabul etmek ve Özellik Tanımı “Attribute Definition” iletişim kutusunu kapatmak için OK düğmesine tıklayın. Referans için Şekil-1’e bakınız.

Şekil-1. Öznitelik  Tanımlama “Attribute Definition” iletişim kutusu

Oda etiketini yerleştirmek için, altıgenin üst yarısının ortasındaki yaklaşık bir noktaya tıklayın. Bu altıgenin alt yarısına bir öznitelik “attribute” daha eklemek için, yukarıdaki adımlarda anlatıldığı gibi işlemi tekrarlayın ve bu sefer özniteliği “attribute” KULLANICI olarak isimlendirin.

Öznitelikleri Blok Tanımına Atama

Bu öznitelik “attribute“ tanımlarını kullanışlı hale getirmek için, bunları bloklara eklemeniz gerekir. Şimdi bu oda etiketi simgesini ve özniteliklerini “attribute“ bir bloğa dönüştüreceğim.

Bir blok oluşturmak için, şeritin Yerleştir “Insert” sekmesinin Blok Tanım “Block Definition” panelindeki Blok Oluştur “Create Block“ komut simgesine tıklayın. Şayet isterseniz bu komutun klavye kısa yolu olan B yazıp; Enter tuşuna da basabilirsiniz. Blok Tanımı “Block Definition“ iletişim kutusu açılacaktır. Bu bloğa Oda Etiketi adını verelim. Şimdi, Blok Tanımı “Block Definition“ penceresinin Temel nokta “Base point” panelinden Nokta seçme “Pick point” simgesine tıklayın ve blok için bir taban noktası atayın. Ben altıgenin geometrik merkezini temel noktası “base point” olarak seçiyorum. Ardından, Nesneler “Objects“ panelinden Nesne Seç “Select objects“ simgesini tıklayın ve öznitelikler “attribute” dahil olmak üzere Oda Etiketi bloğunu oluşturacak tüm nesneleri seçin. Bu değişiklikleri yaptıktan sonra, değişiklikleri kabul etmek ve Blok Tanımı “Block Definition“ iletişim kutusunu kapatmak için, OK düğmesine tıklayın.

Blokları Özniteliklerle Yerleştirme

Öznitelikleri “Attribute” içeren blokları, çizime normal bir bloğu yerleştirdiğiniz gibi ekleyebilirsiniz. Giriş “Home” sekmesinin Blok “Block” panelindeki Yerleştir “Insert” simgesine tıklayın ve açılan menüden Oda Etiketi isimli bloğu seçin. Bloğu yerleştirmek için, çizim alanında herhangi bir noktaya tıklayın.

Şayet ATTDIA sistem değişkeni 1 olarak ayarlandıysa, Şekil 2’de gösterildiği gibi tüm veri istemlerinin (uyarıların) yer aldığı Öznitelikleri Düzenle “Edit Attributes” iletişim kutusunu görürsünüz. Ancak, ATTDIA sistem değişkeni 0 olarak ayarlanmışsa, veri istemleri  (uyarılar)  komut satırında görünecektir.

Şekil-2 Öznitelikleri Düzenle “Edit Attributes” iletişim kutusu

Alanlara uygun değerleri girin ve çizim alanına öznitelik “attribute” içeren bloğu yerleştirmek için, OK düğmesine tıklayın.

Öznitelikleri Düzenleme

Bir öznitelik “attribute“ tanımını değiştirmek için üzerine çift tıklayın. Etiket “Tag”, Uyarı “Prompt” ve Ön tanım “Default” değerleri gibi ilgili özniteliğin “attribute” tanımlanmış tüm alanlarının bulunduğu Öznitelik Tanımı Düzenle “Edit Attribute Definition“ iletişim kutusu görünecektir. Öznitelik Tanımı Düzenle “Edit Attribute Definition“ iletişim kutusunda istediğiniz alanları değiştirebilir ve değiştirilen değerleri kabul etmek için OK düğmesine tıklayabilirsiniz.

Öznitelik Tanımı Düzenle “Edit Attribute Definition“ iletişim kutusu

Diyelim ki KULLANICI özniteliğini “attribute” değiştirmek istiyoruz. Bunun için, çizim alanındaki kullanıcı etiketine çift tıklayın ve ardından Öznitelik Tanımı Düzenle “Edit Attribute Definition“ iletişim kutusunda etiketin değerini KULLANICI’dan  MİSAFİR’e değiştirin.

Özniteliklere “Attribute” alan “field” da ekleyebilirsiniz. Alanlar “Field”, tasarım işlemi sırasında veya bir çizimin ömrü boyunca değişebilen metin bilgileridir. Özniteliğin varsayılan metninin yerine bir alan eklemek için, Öznitelik Tanımı Düzenle penceresinde Sertan metnini içeren kutunun içine tıklayın, ardından sağ tıklayın ve aşağıdaki resimde gösterildiği gibi açılan menüden Alan Ekle “Insert Field” seçeneğini seçin.

Alan “Field “ iletişim kutusu görünecektir. Alan kategorisi “Field category“ aşağı açılır menüsünden, Doküman “Document” kategorisini seçin ve sonra Alan adları “Field names“ panelinden Dosya Adı “Filename“ ve Biçimlendirme “Format” panelinden Büyük Harf’ “Uppercase” biçimini seçin. Ayrıca yalnızca Dosya Adı “File name“ radyo düğmesinin işaretli olduğundan emin olun. Bu değişiklikleri yaptıktan sonra, değişiklikleri kabul etmek ve Alan “Field” penceresini kapatmak için, OK düğmesine tıklayın.

Öznitelik “Attribute” tanımlarını Özellikler “Properties“ paletinden de değiştirebilirsiniz. Herhangi bir özniteliği “attribute” değiştirmek için, onu seçin ve sağ tıklayın ve açılan kısa yol menüsünden Özellikler’ “Properties” seçeneğini seçin. Özellikler “Properties” paletine yeni değerler girilerek doğrudan değiştirilebilecek tanımlanmış tüm öznitelik “attribute” alanlarının bir listesi ile Özellikler “Properties” paleti görünecektir.

Çizimdeki birden fazla özniteliğin “attribute” ortak özelliklerini değiştirmek için, tüm öznitelikleri “attribute” seçin ve ardından seçilen özniteliklerden “attribute” herhangi birine çift tıklayın. Etiket “Tag, Uyarı “Prompt” veya Metin yüksekliği “Text height” gibi genel özellikleri değiştirebileceğiniz yeni bir Öznitelik Tanımı “Attribute Definition” paleti görünecektir.

Öznitelik Değerlerini Düzenleme

Bir öznitelik “attribute“ değerini düzenlemek için, özniteliği “attribute“ içeren bloğa çift tıklayın. Gelişmiş Öznitelik Düzenleme “Enhanced Attribute Edit” iletişim kutusu görünecektir. Bu iletişim kutusu seçilen bloğun tüm tanımlanmış özniteliklerinin “attribute“ bir listesini içerecektir. Değeri değiştirmek istediğiniz özniteliğe “attribute“ tıklayın ve ardından Değer “Value” alanına yeni değerini girin. Değişiklikleri uygulamak ve Gelişmiş Öznitelik Düzenleme “Enhanced Attribute Edit” iletişim kutusunu kapatmak için, OK düğmesine tıklayın.

Gelişmiş Öznitelik Düzenleme “Enhanced Attribute Edit” iletişim kutusu

Özniteliğe Sahip Blokları Patlatma

Bileşen geometrilerine sahip blok “block” veya sürekli çizgi “polyline” gibi nesnelere kendisini meydana getiren karmaşık geometriyi geri vermek istiyorsanız, EXPLODE komutu kullanılabilirsiniz. Benzer şekilde, nesnenizin öznitelik “attribute” içeren bloklar olması durumunda, bir bloğu kendisini meydana getiren geometrilerine ve öznitelik “attribute” tanımlarına değiştirmek için EXPLODE komutunu kullanabilirsiniz. EXPLODE komutu, özniteliğin “attribute” tanımlanmış değerini varsayılan etiketine değiştirir. Ancak, özniteliği “attribute” içeren bir bloğu, atanmış değerleri bozulmayacak şekilde patlatmak istiyorsanız, BURST komutu kullanılabilirsiniz.

BURST komutu ekspres araçların bir parçasıdır ve yerel bir AutoCAD komutu değildir. Dolayısıyla, şayet programınızda ekspres araçlar yüklü değilse, BURST komutunu kullanmadan önce onu kurmanız gerekebilir.

İşte aşağıdaki şekilde örnek bloğumuzun 00 ve Sertan gibi etiket “tag” değerlerine sahip bir örneği. En üstte, etiket atanmış orijinal bir bloğumuz var. Sol altta EXPLODE komutu kullanılarak patlamış bir bloğumuz var ve sağda BURST komutunun kullanıldığı öznitelikleri “attribute” içeren bir bloğumuz var.

Bloklar üzerinde EXPLODE ve BURST komutlarının kullanımı

Özniteliğe Sahip Blokları Düzenleme

Öznitelikleri “Attribute” içeren blokları değiştirmek için, Blok Düzenleyiciyi “Block Editor” kullanabilir veya blokları patlayarak tamamen yeniden tanımlayabilirsiniz. Örnek olarak, Oda Etiketi bloğunu altıgen bir çember ile değiştirilecek şekilde düzenleyeceğim.

Çizim alanından mevcut bir oda etiketi bloğunu seçin ve patlatın. Şimdi altıgenin geometrik merkezini çemberin merkezi olarak kullanarak bir çember yaratın ve altıgeni silin. Şeritin Yerleştir “Insert” sekmesinin Blok Tanımı “Block Definition“ panelindeki Blok Yarat “Create Block” komut simgesini tıklatın ve bloğunuzu Oda Etiketi olarak isimlendirin. Temel nokta olarak çemberin merkezini seçin, Nesneleri Seç “Select Objects”  panelinden tüm öznitelik “attribute” etiketlerini, çemberi ve merkezdeki yatay çizgiyi seçin ve OK düğmesine tıklayın.

Blok-Bloğu Tekrar Tanımla “Block-Redefine Block” mesajı kutusu görünecektir. Bu mesaj kutusundan Bloğu yeniden Tanımla “Redefine block“ seçeneğini seçin. Oda Etiketi bloğunun çizimdeki tüm örneklerinde, altıgenin bir çember ile değiştirileceğini fark edeceksiniz.

Blok-Bloğu Tekrar Tanımla “Block-Redefine Block” penceresi

Sonuç

Öznitelik “Attribute” tanımları, AutoCAD çizimlerindeki blokların bir parçası olarak metin bilgilerini depolamanın harika bir yoludur. Bu özelliği kullanarak, kullanıcı tanımlı bilgilerin yanı sıra bilgileri alan “field” şeklinde de saklayabilirsiniz. Öznitelikler “Attribute”, çiziminiz içerisinde bloklarınızda görünmeyecek, ancak doğrudan DWG dosyasından veri olarak süzülebilecek veya görüntülenebilecek olan görünmez bilgileri bloklarınızda depolamak için de ayarlanabilir.

Hakkında Sertan Türkan

AutoCAD Beyni

Bunu da Kontrol edin

Revitte Nesne Stilleri için Alt Kategoriler Hakkında

Bir model öğeleri kategorisindeki ayrık geometrinin görünürlüğünü ve grafiklerini kontrol etmek için, alt kategoriler “subcategories“ …

Bir cevap yazın

Yardıma mı ihtiyacınız var? Chat with us
Bir görüşme başlatmak için lütfen önce gizlilik politikamızı kabul edin.